آکاایران به نقل از مدآنلاین : رابطه سینما و مد، حضور یک بازیگر در کنار یک طراح لباس، لباس‌های طراحان بزرگ بر تن بازیگران و ستاره‌های محبوب سینما و...  از جمله موضوعاتی هستند که بیشتر در مجلات و رسانه‌های مجازی و کاغذی در جهان دیده می‌شود. با توجه به اهمیت موضوع حال باید دید در ایران، با توجه به پیشینه سینمایی و موفقیت‌های هنر هفتم، تا چه اندازه به طراحی لباس اهمیت داده شده است؟ نقش سینما درتعیین پوشش درست جامعه چقدر بوده و تاثیرات‌اش چه بوده است؛ تاثیراتی که به زعم طراحان لباس نمی‌توان آن را کتمان و انکار کرد. اگر مروری به کارنامه فیلم‌های ساخته شده در سینما و تلویزیون بیندازیم در هر یک از هنرها می‌توان جایگاه طراحی لباس را دید، به ویژه در فیلم‌ها و سریا‌ل‌های تاریخی و مذهبی.

اما سوال اینجاست که در سینمای امروز ایران و فیلم‌هایی با مضامین طنز، اجتماعی، سیاسی و حتی پلیسی، جایگاه طراحان لباس در کجا قرار دارد؟ جایگاهی که طراحان لباس و فعالان این حوزه معتقدند هنوز در پیچ و خم یک کوچه است و طراحی دکور یک فیلم ارزش‌اش بیشتر از طراحی لباس است. طراحی لباس در سینمای ایران مختص سینمای بعد از انقلاب نیست، بلکه با مروری به فیلم‌های ساخته شده در سینمای قبل از انقلاب نیز می‌بینیم سینمای ایران به شکل حرفه‌ای در قید و بند طراحی نبوده و جز چند نمونه معدود نمی‌توان کارهای قابل تامل در زمینه طراحی صحنه و لباس در آن یافت، مگر برخی فیلم‌های تاریخی و داستان‌های قدیمی ایرانی که بر اساس حساسیت کارگردان به لباس توجه ‌شده است.

در سینمای بعد از انقلاب نیز با وجود ساخت سریال‌ها و فیلم‌های تاریخی رد پایی از کار و هنر طراحان لباس دیده می‌شود. از سریال «هزاردستان» گرفته تا «سربداران» در دهه 60 و بعد از آن سر‌یال‌ها و فیلم‌هایی چون «امیرکبیر»، «امام علی»، «کیف انگلیسی»، «سلطان و شبان»، «کلاه پهلوی» و .... هر چند در میان این اسامی کمتر اثر سینمایی دیده می‌شود و عمدتاً در حوزه سریال سازی اتفاق افتاده است.

طراحی لباس رشته‌ای تخصصی است که فرد باید در آن علاوه بر علاقه، تخصص کافی نیز داشته باشد، اما متاسفانه این گونه نیست. در این هنر باز است و همه دارند کار طراحی می‌کنند. آدم‌هایی که احتیاج به دانش و تجربه دارند و باید با دستیاری کارشان را آغاز کنند، بدون هیچ تمرین و ممارستی مشغول به کار می‌شوند و این خطری است که در کمین طراحان لباس جدید قرار گرفته است.

برخی نیز بر این عقیده هستند که دست تهیه کنندگان بسته شده و با توجه به سنگین بودن بودجه یک فیلم، دیگر خیلی‌ها سراغ طراحان شناخته شده‌تر نمی‌روند و تنها سریا‌ل‌ها هستند که به این طراحان پرسابقه مراجعه می‌کنند. کمتر فیلم سینمایی با تهیه کننده غیر دولتی پیدا می‌شود که سراغ طراحان پرسابقه رفته باشد. در این میان برخی هم عقیده دیگری دارند، این که طراحان آن‌طور که بایسته و شایسته است به کارشان اهمیت نمی‌دهند، کاری برای اثر نمی‌کنند و حتی لباس‌های شخصی بازیگران را گرفته و از آن استفاده می‌کنند و تنها نامشان در تیتراژ پایانی اثر دیده می‌شود.

,مد آنلاین,مدآنلاین,دکوراسیون,مد و زیبایی 2015 ، تازه های دنیای مد 1394

ادنا زینلیان یکی از طراحان لباس در تئاتر و سینما در این مورد می‌گوید: «من این نظر را قبول ندارم. مگر می‌شود طراح لباس در این حوزه فعالیت کند و پذیرای کاری نباشد، طراحان لباس از این حرفه ارتزاق می‌کنند. کسی که کارش طراحی لباس است به واسطه علاقه وارد این حوزه شده و این که خوب کار می‌کند یا اهمیت نمی‌دهد به حس مسئولیت فرد باز می‌گردد و این در همه کارها و افراد مختلف متفاوت است». وی اضافه می‌کند: «طراحان لباس خوب و برجسته کم نداریم، اما متاسفانه در سینما، تلویزیون، تئاتر و به ویژه تله فیلم‌ها به مقوله لباس و نوع پوشش به هیچ عنوان بها داده نمی‌شود و در حق این موضوع اجحاف می‌شود».

وی ادامه می‌دهد: «در هر رشته‌ای تعصبات شغلی وجود دارد، اما باید این را در نظر گرفت وقتی در جشنواره‌های مهم تئاتری و سینمایی بخش طراحی لباس در جایگاه شایسته خود قرار نمی‌گیرد؛ وقتی طراحی لباس توسط کارگردان و تهیه‌کننده دیده نمی‌شود آیا طراح لباس از فعالیت دلسرد نخواهد شد؟

زینلیان یکی از مشکلات را فرق گذاشتن میان طراحی دکور و صحنه عنوان می‌کند. وی می‌گوید: «به نظرم طراحی لباس و دکور مکمل یکدیگر هستند، اما جای سوال است که چرا به طراحی دکور اهمیت داده می‌شود، اما طراحی لباس مهم تلقی نمی‌شود و من در این سال‌ها جواب منطقی برایش پیدا نکرده‌ام. وقتی از مسئولان نیز پرسیده می‌شود آنها هم جوابی ندارند و کسی پاسخگو نیست.»

این مدرس دانشگاه در ادامه به تولید آثار سینمایی امروز نیز اشاره کرده و یادآور می‌شود: «امروزه فیلم‌های سینمایی که تولید می‌شوند بیشتر فیلم‌هایی هستند که کارگردانان زیاد به لباس‌ها توجه نمی‌کنند. آنها به دلایل مختلف سعی می‌کنند از طراحان لباس کم تجربه استفاده کنند و این امر باعث می‌شود طراحی لباس در فیلم دیده نشود.»

وی تاکید می‌کند: « در فیلم‌ها شخصیت‌سازی صورت نمی‌گیرد و برای نمونه باید بگویم اکثر بازیگران از لباس‌های خودشان یا لباس‌های معمولی استفاده می‌کنند و این در حالی است که لباس بازیگران در سینمای جهان یک الگوسازی در جامعه نیز به شمار می‌رود. به این امر نیز اعتقاد دارم زمانی که بتوانیم در سینما شخصیتی را پرورش دهیم که به دل مردم بنشیند به طور حتم در آن هنگام می‌توانیم به لباس همان بازیگر نیز اهمیت دهیم.»

وی اقتصاد و بودجه را نیز در رشد طراحی لباس مهم دانسته و عنوان می‌کند:« اگر به مقوله طراحی لباس به اندازه طراحی دکور بودجه مناسب اختصاص یابد، می‌توان انتظار داشت طراحی لباس در سینما نیز به یک رشد خوب و قابل تامل برسد.»

,مد آنلاین,مدآنلاین,دکوراسیون,مد و زیبایی 2015 ، تازه های دنیای مد 1394

منیره ملکی مدرس دانشگاه هنر و معماری و عضو هیات مدیره انجمن طراحان صحنه و لباس نیز مانند دیگر طراحان لباس معتقد است با وجود کارهایی که در تلویزیون و سینما شده، متاسفانه نسبت به طراحان لباس کم لطفی شده و آنان بیشتر نقش جامه‌دار را بازی می‌کنند.» او می‌گوید: «در مقوله لباس در عرصه فیلم، سریال‌های تلویزیونی و به‌ویژه تله فیلم‌ها دچار یک بی‌توجهی خاص شده‌ایم، چرا که تهیه کنندگان برای طرح‌هایی که نشان الف ندارند، به‌ویژه در بخش لباس هزینه نمی‌کنند، که البته تاثیرگذاری آنها کمتر از فیلم‌های رده الف نیست، چرا که مخاطب آن افراد عامی و عادی جامعه هستند. به همین دلیل طراحان را ترغیب به خریدن لباس‌های کهنه یا همان تاناکوراهای معروف می‌کنند یا اغلب از بازیگرها می‌خواهند از لباس‌های شخصی خود استفاده کنند.» وی تاکید می‌کند: «از منظر مفهومی قاعده کار یک طراح لباس ایجاب می‌کند به طراحی و ایده‌پردازی بپردازد، در صورتی که در تلویزیون به طراحان کم لطفی می‌شود و آنها را به شکل جامه‌دار در می‌آورند.»

در این میان بسیاری از هنرمندان و طراحان لباس در سینما نیز تمام تقصیرها را به گردن تهیه کنندگان می‌اندازند و معتقدند تهیه کنندگان بیشترین بودجه را صرف هنرپیشگان می‌کنند و دیگر بودجه کافی برای مقوله لباس و طراحی آن ندارند.

بهیه خوشنویسان نیز مانند زینلیان بیشترین ضعف در حوزه طراحی لباس را توجه نکردن به این موضوع می‌داند. این طراح لباس و استاد دانشگاه می‌گوید: «در همه جای دنیا هر تخصصی شرایط خاص خود را دارد و در ایران نیز این گونه است. در زمینه طراحی لباس در سینما، تئاتر و مد نیز تخصص لازم است و این رشته در ایران «نو» است و تازه راه خود را آغاز کرده است. با توجه به کارهایی که در زمینه تلویزیون و سینما شده، اما باز هم این حوزه برای بسیاری از تهیه کنندگان و کارگردانان ناشناخته است و اهمیت آن کمتر حس می‌شود. به نظرم طراحی لباس در یک اثر سینمایی می‌تواند آن را به موفقیت یا شکست برساند. مردم ما به لباس اهمیت می‌دهند و حتی شده گاهی می‌آیند به سینما تا مد لباس هنرپیشه محبوب خود را ببیند، اما متاسفانه در سینمای امروز کمتر به آن بها می‌دهند. معتقدم که سینما می‌تواند در حوزه طراحی لباس جریان‌ساز یک مد باشد و الگوی پوششی صحیح را در جامعه امروز رواج دهد. همانطور که سینما، تئاتر و دیگر هنرها، رسانه است طراحی لباس نیز یک رسانه به شمار می‌آید.»

خوشنویسان اضافه می‌کند: «جایگاهی که طراحی لباس در سینما و تلویزیون به دست آورده تقریباً معکوس است. به این معنی که به جای تبلیغ و اشاعه مدهای مناسب در سینما و تلویزیون از این دو وسیله ارتباطی مدل یا الهام می‌پذیرند تا مدهای یکنواخت را تکرار کنند، زیرا تعیین سرنوشت لباس نمایش‌ها به دست کسانی غیر از طراح لباس است. وضع لباس صحنه نیازمند بازنگری و تدوین برنامه جامعی است که به همه پرسش‌ها و نیازها پاسخ دهد. در حال حاضر در سینما و تلویزیون تقریباً اجرا کنندگان همه نقش‌ها با لباس‌های مشابه و یکنواخت ظاهر می‌شوند که نتیجه آن معلوم است.»

وی معتقد است لباس و طراحی آن در تئاتر بیشتر از سینما و تلویزیون جا افتاده و پذیرفته شده است. خوشنویسان در این زمینه توضیح می‌دهد:« یک کارگردان مسئول و باهوش به‌خوبی می‌داند که لباس و طراحی آن چنان جایگاهی در تئاتر دارد که می‌تواند یک نمایش را به سوی شکست یا موفقیت بیشتر بکشاند. خاستگاه لباس در تئاتر بیشتر احساس می‌شود، زیرا لباس در صحنه تئاتر فقط یک پوشش نیست بلکه روح نقش است و طراح با انتخاب درست طرح، پارچه، جنس، رنگ و ... می‌تواند بدون دیالوگ موقعیت، سن، اخلاق، روحیه و شخصیت نقش را تا حدودی به تماشاچی بشناساند. به همین دلایل لباس در تئاتر جای خود را بیشتر از سینما یا رسانه‌های دیگر باز کرده است، چون شخصیت نقش در ابعاد گسترده‌تری به مردم ارائه می‌شود. اگر همین مساله در سینما و تلویزیون هم رعایت شود به دلیل مخاطبان گسترده‌تر موفقیت بیشتری در این باره به دست خواهد آورد.»

وی در ادامه می‌افزاید: «نمی‌دانم چه علتی دارد که بیشتر تهیه کنندگان از زیر بار مسئولیت طراحی لباس در آثارشان فرار می‌کنند. به نظرم یک طراح باتجربه می‌تواند با در نظر گرفتن شرایط، یک کار خوب تحویل دهد و در ایران طراحی هنر با توجه به محدودیت‌های پوششی باید ارج بیشتری داشته باشد؛ هنر طراحی لباس در همان محدودیت است. متاسفانه در سینمای ایران تنها به چهره بازیگر و گریم توجه می‌کنند. می‌خواهند جلوی دوربین خوشگل و زیبا باشند، حال آن که در هر سکانسی چه لباسی بپوشند گویا اهمیت ندارد. باید نوع پوشش برای مخاطب سینما باورپذیر باشد، که در ایران رعایت نمی‌شود. به نظر می‌رسد در سینما اصلاً مقوله‌ای فراموش شده است که حتی بخواهیم درباره اش صحبت کنیم.»

به نظر می‌رسد که بخش ‍پژوهشی و تهیه‌کنندگان هراثر تلویزیونی و یا سینمایی باید توجه خود را به این امر معطوف کنند که تماشاگر فیلم از بازیگر و لباسی که می‌پوشد تاثیر زیادی می‌پذیرد و فیلم، الگوی زنده‌ای برای مخاطبان خود است و در این زمینه نباید سهل‌انگارانه از کنار طراحی لباس گذشت. همین بس که روسری عربی بازیگر فیلم بی‌وفا(هانیه توسلی) تا مدت‌ها روسری بیشتر زنان و دختران ایرانی بود.

فهمیه پناه آذر

منبع : modeonline.ir

منبع : بخش خانواده سبز آکاایران
برچسب :

آکاالکتریک تولید کننده انواع سطل زباله و سبزی خرد کن